Data center to wyspecjalizowany obiekt przeznaczony do przechowywania, przetwarzania i przesyłania danych oraz utrzymywania systemów informatycznych. W języku polskim stosuje się określenia centrum danych, centrum przetwarzania danych i ośrodek przetwarzania danych. W takim miejscu pracują serwery, pamięci masowe i urządzenia sieciowe. Data center stanowi zaplecze dla stron internetowych, aplikacji, usług chmurowych i poczty elektronicznej.

Infrastruktura techniczna, redundancja i poziomy Tier

Wnętrze centrum danych wypełniają zwykle szafy rack z serwerami, przełącznikami, routerami i okablowaniem. Sprzęt działa przez całą dobę, dlatego potrzebuje stabilnego zasilania, szybkich łączy i chłodzenia. Ważnymi elementami są zasilacze awaryjne UPS, generatory i zabezpieczenia przeciwpożarowe. Data center jest też monitorowane pod kątem temperatury, wilgotności i stanu urządzeń.

Ciągłość pracy zależy w dużej mierze od redundancji, czyli zastosowania zapasowych elementów infrastruktury. Awaria jednego źródła zasilania, łącza lub systemu chłodzenia nie musi wtedy zatrzymywać usług. Centra danych mogą być klasyfikowane według poziomów Tier I–IV, które opisują odporność infrastruktury na awarie. Im wyższy poziom, tym większy nacisk kładzie się na dostępność i nadmiarowość systemów.

Data center a serwerownia oraz rodzaje centrów danych

Data center nie jest dokładnie tym samym co serwerownia. Serwerownią może być pojedyncze pomieszczenie z kilkoma szafami i podstawowym wyposażeniem, natomiast centrum danych obejmuje również rozbudowane systemy zasilania, chłodzenia, łączności, bezpieczeństwa i nadzoru. Różnica dotyczy przede wszystkim skali i zakresu infrastruktury. W codziennym języku oba określenia są jednak często używane zamiennie.

Centra danych mogą różnić się przeznaczeniem i sposobem udostępniania zasobów. Obiekt należący do jednej organizacji obsługuje jej własne systemy, natomiast centrum kolokacyjne udostępnia przestrzeń, energię i łączność dla sprzętu wielu klientów. Data center wykorzystywane przez dostawcę chmury zapewnia moc obliczeniową i pamięć masową dostępną przez Internet. Istnieją także centra brzegowe, określane jako edge data center, lokowane bliżej użytkowników.

Bezpieczeństwo i znaczenie dla usług cyfrowych

Bezpieczeństwo centrum danych obejmuje ochronę cyfrową i fizyczną. Dostęp do pomieszczeń może być kontrolowany za pomocą kart, identyfikatorów, monitoringu i wydzielonych stref, a sieć zabezpieczają zapory i systemy kontroli dostępu. Znaczenie mają również kopie zapasowe, procedury odtwarzania danych oraz ochrona przed skutkami awarii zasilania lub przegrzania. Wszystkie te elementy pomagają utrzymać ciągłość usług.

Data center jest ważnym elementem infrastruktury współczesnych usług cyfrowych. W takich obiektach znajdują się zasoby obsługujące przechowywanie plików, streaming, bankowość internetową, sklepy online, komunikatory, systemy biznesowe i chmurę obliczeniową. Pojęcie obejmuje nie tylko same serwery, lecz całe środowisko techniczne potrzebne do ich stabilnej pracy. Centrum danych łączy zasoby obliczeniowe, sieć, pamięć masową, zasilanie, chłodzenie i zabezpieczenia w jeden stale nadzorowany system.