Termostat to urządzenie służące do pomiaru i regulacji temperatury w określonym miejscu, którego głównym zadaniem jest utrzymywanie temperatury powietrza lub cieczy na zadanym poziomie. Stale mierzy aktualną temperaturę otoczenia i na podstawie różnicy między stanem faktycznym a temperaturą pożądaną, przesyła sygnał do urządzenia wykonawczego – np. kotła gazowego, pompy ciepła, klimatyzatora czy siłownika zaworu grzejnikowego.

Jakie są rodzaje termostatów?

Wyróżniamy kilka rodzajów termostatów, które różnią się precyzją działania i sposobem komunikacji:

• Termostaty mechaniczne (bimetaliczne)- wykorzystują zjawisko rozszerzalności cieplnej metali. Dwa zespawane paski różnych metali wyginają się pod wpływem temperatury, zamykając lub otwierając obwód elektryczny. Są tanie, ale charakteryzują się niską precyzją (różnica w stosunku do ustawień 2–3°C).
• Termostaty elektroniczne- wyposażone w cyfrowe czujniki (termistory), które mierzą temperaturę z dokładnością nawet do 0,1°C. Posiadają wyświetlacze i pozwalają na zaawansowane sterowanie.
• Termostatyczne głowice grzejnikowe- montowane bezpośrednio na grzejnikach. Regulują przepływ wody przez kaloryfer w zależności od temperatury w pokoju.
• Termostaty Smart (Inteligentne): urządzenia łączące się z siecią Wi-Fi. Pozwalają na zdalne sterowanie smartfonem za pomocą aplikacji, analizują nawyki domowników i automatycznie optymalizują temperaturę.

Jak używać termostatu w mieszkaniu?

Prawidłowe użytkowanie termostatu to klucz do komfortu termicznego i niższych rachunków. Oto najważniejsze zasady:

• Termostat powinien znajdować się na wysokości ok. 1,5 m, na ścianie wewnętrznej, z dala od źródeł ciepła (kominek, telewizor, słońce) oraz przeciągów. Może to powodować nieprawidłowe pomiary.
• Optymalna temperatura w salonie to 20–21°C, natomiast w sypialni warto utrzymać ok. 18°C dla lepszej jakości snu. Każdy stopień mniej to oszczędność na kosztach ogrzewania.
• Termostaty grzejnikowe nie mogą być zasłonięte ciężkimi zasłonami ani zabudowane. Jeśli czujnik znajdzie się w osłoniętym miejscu, odetnie dopływ wody do grzejnika, mimo że w pokoju będzie zimno.
• Podczas wietrzenia należy skręcić termostat do minimum. W przeciwnym razie urządzenie wykryje gwałtowny napływ zimnego powietrza, otworzy zawór na maksimum, marnując energię.

Co to znaczy, że termostat jest programowalny?

Termostat programowalny to urządzenie, które pozwala na stworzenie harmonogramu czasowego. W przeciwieństwie do modeli manualnych, gdzie temperatura jest stała aż do ręcznej zmiany, model programowalny automatycznie dostosowuje ciepło do rytmu dnia mieszkańców.

Główne funkcjonalności programowania:

• Tryb noc/dzień - automatyczne obniżenie temperatury o 2–3 stopnie w nocy.
• Tryb „poza domem” - utrzymywanie niższej temperatury (np. 17°C) w godzinach, w których domowników nie ma w domu.
• Bloki tygodniowe- możliwość ustawienia innych parametrów na dni robocze i inne na weekend.
• Inteligentne obliczanie momentu włączenia ogrzewania tak, aby pożądana temperatura została osiągnięta dokładnie o wyznaczonej godzinie (a nie dopiero zaczęła rosnąć).