Ventoy to darmowe narzędzie typu open source służące do tworzenia rozruchowych nośników USB. Pozwala przygotować pendrive lub dysk zewnętrzny tak, aby uruchamiać z niego obrazy systemów operacyjnych i narzędzi serwisowych. Program obsługuje między innymi pliki ISO, WIM, IMG, VHD, VHDX oraz EFI. Najważniejszą cechą Ventoy jest możliwość przechowywania wielu obrazów na jednym nośniku i wybierania ich z menu podczas uruchamiania komputera.

Zasada działania i tworzenie pendrive multiboot

Działanie Ventoy różni się od klasycznego tworzenia bootowalnego pendrive. Po jednorazowej instalacji programu na nośniku wystarczy skopiować na niego wybrane pliki obrazów, bez każdorazowego formatowania pamięci i nagrywania kolejnego systemu. Po uruchomieniu komputera z USB Ventoy wykrywa zapisane obrazy i wyświetla menu startowe. Użytkownik wybiera z niego system lub narzędzie, które ma zostać uruchomione.

Do czego służy Ventoy? Najczęściej wykorzystuje się go do tworzenia pendrive multiboot, czyli jednego nośnika startowego zawierającego kilka systemów operacyjnych. Na tej samej pamięci USB mogą znaleźć się instalatory Windows, dystrybucje Linux oraz obrazy programów ratunkowych i diagnostycznych. Rozwiązanie jest przydatne przy instalowaniu systemów, naprawianiu komputerów oraz testowaniu różnych środowisk bez przygotowywania osobnego nośnika dla każdego obrazu.

Kompatybilność z BIOS, UEFI oraz instalacja programu

Ventoy współpracuje z trybem Legacy BIOS oraz UEFI i obsługuje tablice partycji MBR oraz GPT. Program oferuje także obsługę Secure Boot, choć pierwsze uruchomienie na części komputerów może wymagać dodatkowej procedury związanej z kluczem UEFI. W przypadku wybranych dystrybucji Linux dostępny jest również tryb persistence. Pozwala on zachowywać pliki, ustawienia i inne zmiany po ponownym uruchomieniu systemu działającego z nośnika USB.

Jak zainstalować Ventoy? Program pobiera się w wersji przeznaczonej dla Windows lub Linux, a następnie wskazuje nośnik, na którym ma zostać zainstalowany. Podczas pierwszej instalacji trzeba wybrać właściwy dysk, ponieważ przygotowanie nośnika może wiązać się z usunięciem zapisanych na nim danych. Po zakończeniu konfiguracji obrazy systemów kopiuje się na partycję przeznaczoną na pliki. Aktualizacja samego Ventoy może być wykonana bez usuwania przechowywanych tam obrazów.

Ventoy a klasyczne narzędzia do tworzenia USB

Ventoy bywa porównywany z programami Rufus, UNetbootin czy balenaEtcher, ale różni się od nich przede wszystkim sposobem zarządzania obrazami. Klasyczne narzędzie zazwyczaj przygotowuje nośnik pod konkretny obraz, natomiast Ventoy pozwala przechowywać wiele plików startowych jednocześnie. Nowy system można więc dodać przez zwykłe skopiowanie odpowiedniego pliku na pendrive. Nie trzeba ponownie tworzyć całego nośnika przy każdej zmianie instalatora.

Podsumowując Ventoy jest więc narzędziem do budowania uniwersalnego nośnika rozruchowego, określanego również jako multiboot USB lub pendrive multiboot. Sprawdza się przy instalacji systemów operacyjnych, uruchamianiu środowisk Live oraz przechowywaniu zestawu narzędzi serwisowych. Jego główną zaletą jest prosty sposób dodawania i usuwania obrazów przez kopiowanie plików.