LPT – czyli Line Print Terminal to klasyczny typ złącza komputerowego, który jest znany również jako port równoległy. Przez wiele lat stanowił jeden z podstawowych interfejsów komunikacyjnych w komputerach osobistych, szczególnie w okresie dominacji systemów takich jak MS-DOS i wczesne wersje Windows. Jego głównym zastosowaniem było podłączanie drukarek, choć z czasem znalazł także inne, bardziej specjalistyczne wykorzystania.

Istota transmisji równoległej danych

Istotą działania złącza LPT jest transmisja równoległa danych. Oznacza to, że kilka bitów informacji przesyłanych jest jednocześnie, oddzielnymi liniami sygnałowymi. W praktyce najczęściej było to 8 bitów (czyli jeden bajt) wysyłanych w tym samym czasie. Takie rozwiązanie pozwalało w przeszłości osiągać wyższe prędkości transferu niż w przypadku portów szeregowych, które przesyłały dane bit po bicie.

Budowa portu LPT i standardy EPP/ECP

Standardowy port LPT w komputerze miał postać 25-pinowego złącza typu D-Sub (DB-25), natomiast po stronie urządzenia – najczęściej drukarki – stosowano 36-pinowe złącze Centronics. Połączenie tych dwóch elementów realizowano za pomocą specjalnego kabla. Oprócz linii danych port zawierał również linie sterujące i sygnałowe, które umożliwiały kontrolę przepływu informacji, np. sygnalizowanie gotowości urządzenia czy potwierdzanie odbioru danych.

Choć pierwotnie komunikacja przez LPT była jednokierunkowa (od komputera do drukarki), wraz z rozwojem standardów – takich jak EPP (Enhanced Parallel Port) czy ECP (Extended Capabilities Port) – wprowadzono możliwość komunikacji dwukierunkowej oraz zwiększono wydajność przesyłu danych. Dzięki temu port równoległy mógł być wykorzystywany nie tylko do drukowania, ale również do obsługi innych urządzeń, np. skanerów, programatorów czy sprzętu przemysłowego.

Zmierzch technologii i współczesne zastosowania specjalistyczne

W latach 80. i 90. XX wieku LPT był praktycznie standardem w komputerach PC. Jego popularność wynikała z relatywnie prostej konstrukcji oraz szerokiej kompatybilności ze sprzętem peryferyjnym. W tamtym czasie był to podstawowy sposób komunikacji z drukarką, szczególnie w środowiskach biurowych i domowych. Z biegiem czasu znaczenie złącza LPT zaczęło jednak maleć. Główną przyczyną było pojawienie się nowocześniejszych interfejsów, takich jak USB, które oferowały większą szybkość, łatwiejszą konfigurację (Plug and Play), mniejsze rozmiary złączy oraz możliwość zasilania urządzeń bezpośrednio z portu. W porównaniu z nimi LPT było rozwiązaniem mniej wygodnym.

Obecnie port LPT praktycznie nie występuje w nowych komputerach, jednak wciąż można go spotkać w zastosowaniach specjalistycznych, np. w przemyśle, automatyce czy przy obsłudze starszych urządzeń. W takich przypadkach stosuje się często przejściówki USB–LPT lub specjalne karty rozszerzeń, które umożliwiały zachowanie kompatybilności ze starszym sprzętem.