Zdaniem eksperta
Jak działa lodówka?
Lodówka działa poprzez ciągłe odbieranie ciepła z wnętrza komory i odprowadzanie go na zewnątrz za pomocą czynnika chłodniczego krążącego w zamkniętym obiegu. Warto poznać detale. Jak działa lodówka? Czytaj dalej!
Jak krok po kroku działa lodówka?
Proces ten opiera się na cyklicznym krążeniu czynnika chłodniczego, który zmienia swój stan skupienia i ciśnienie w obrębie zamkniętego układu. Pytanie o to, jak działa lodówka, sprowadza się do zrozumienia czterech podstawowych etapów obiegu termodynamicznego:
- ciekły czynnik o niskim ciśnieniu wpływa do parownika umieszczonego wewnątrz urządzenia, gdzie pochłania ciepło z przechowywanych produktów i zamienia się w gaz
- gazowy czynnik trafia do sprężarki, która drastycznie podnosi jego ciśnienie oraz temperaturę, kierując go prosto do skraplacza zamontowanego z tyłu lub po bokach obudowy
- w skraplaczu rozgrzany gaz oddaje swoje ciepło do otoczenia kuchennego, w wyniku czego ulega schłodzeniu i ponownie skrapla się do postaci cieczy
- ciecz pod wysokim ciśnieniem przechodzi przez zawór rozprężny, gdzie następuje gwałtowny spadek ciśnienia oraz spadek temperatury czynnika
Jeśli chcesz wiedzieć, jak sprawdzić, czy lodówka działa prawidłowo na każdym etapie cyklu, zwróć uwagę na cykliczne włączanie się agregatu oraz równomierne chłodzenie ścianek komory.
Jak działa chłodzenie w lodówce?
Chłodzenie polega na ciągłym usuwaniu energii cieplnej z wnętrza obudowy, a nie na bezpośrednim „pompowaniu zimna” do środka. Zjawisko to bazuje na drugiej zasadzie termodynamiki, wedle której ciepło przepływa od ciała o wyższej temperaturze do ciała o temperaturze niższej. Gdy analizujesz to, jak działa lodówka w swojej codziennej pracy, musisz uświadomić sobie, że czynnik chłodniczy w parowniku ma temperaturę niższą niż powietrze w komorze chłodziarki. Dzięki tej różnicy temperatur ciepło z żywności naturalnie przechodzi na płyn chłodniczy, co obniża temperaturę wewnątrz.
W nowoczesnych urządzeniach proces ten wspierany jest przez wentylatory w systemach No Frost, które wymuszają stały obieg powietrza i zapobiegają osadzaniu się szronu. Wiedza o tym, jak przebiega ta wymiana ciepła, przydaje się podczas codziennej eksploatacji. Gdy zastanawiasz się, jak sprawdzić, czy lodówka działa sprawnie w zakresie chłodzenia, wystarczy umieścić w niej klasyczny termometr i odczytać wartość po kilku godzinach – w chłodziarce powinna ona wynosić od 2 do 5 stopni Celsjusza. Spadek wydajności tego procesu często świadczy o ubytku czynnika lub zużyciu uszczelek w drzwiach.
Jakie elementy lodówki odpowiadają za chłodzenia?
Za proces ten odpowiada zespół czterech głównych podzespołów:
- kompresor (sprężarka)
- parownik
- skraplacz
- zawór rozprężny
Kompresor stanowi serce całego układu – to on wprawia w ruch czynnik chłodniczy i spręża go do wysokiego ciśnienia. Parownik to element zlokalizowany wewnątrz komory chłodniczej, w którym dochodzi do pochłaniania ciepła i parowania płynu. Skraplacz odpowiada za oddawanie zebranego ciepła do pokoju. Ostatnim kluczowym elementem jest rurka kapilarna pełniąca rolę zaworu rozprężnego, która dławi przepływ czynnika i obniża jego ciśnienie przed ponownym wejściem do parownika. Całością zarządza elektroniczny termostat, który kontroluje temperaturę i uruchamia silnik tylko wtedy, gdy jest to konieczne.
Aby dowiedzieć się, jak sprawdzić, czy lodówka działa bez zarzutu pod kątem mechanicznym, wystarczy wsłuchać się w pracę kompresora – ciche buczenie połączone z delikatnym szumem przepływającego płynu oznacza, że wszystkie te elementy pracują w harmonii.
Zobacz także: Najlepsze lodówki - ranking lodówek
Co to jest czynnik chłodniczy i jak działa?
Czynnik chłodniczy to specjalny związek chemiczny o bardzo niskiej temperaturze wrzenia, który krąży w szczelnym układzie i przenosi ciepło. W nowoczesnych urządzeniach domowych najczęściej stosuje się ekologiczny gaz R600a (izobutan), który zastąpił dawne, szkodliwe dla warstwy ozonowej freony. Substancja ta charakteryzuje się tym, że przechodzi w stan wrzenia i paruje już w bardzo niskich, ujemnych temperaturach, co umożliwia jej skuteczne odbieranie ciepła z wnętrza komory. Działanie czynnika opiera się na ciągłych zmianach stanu skupienia z cieczy w gaz i z powrotem pod wpływem zmian ciśnienia.
Gdy czynnik znajduje się w parowniku pod niskim ciśnieniem, wrze i pobiera energię cieplną z otoczenia. Gdy trafia do skraplacza pod wysokim ciśnieniem, ulega skropleniu i oddaje zgromadzoną energię na zewnątrz. Wyciek tej substancji sprawia, że kompresor pracuje bez przerwy, ale temperatura wewnątrz nie spada.
Dlaczego lodówka jest ciepła z tyłu?
Wiesz już, jak działa lodówka, ale nadal zastanawiasz, dlaczego jest ciepła z tyłu? Podwyższona temperatura z tyłu lub na bocznych ściankach wynika z konieczności oddania do otoczenia ciepła pobranego z wnętrza urządzenia. Skraplacz, usytuowany na tylnej ścianie lub ukryty pod bocznymi panelami obudowy, jest miejscem, w którym sprężony i gorący gaz chłodniczy oddaje swoją energię do powietrza w kuchni.
Oznacza to, że:
- ciepło z wnętrza lodówki jest przekazywane do otoczenia
- nagrzewający się skraplacz świadczy o prawidłowej pracy układu chłodniczego
- wyższa temperatura tylnej lub bocznych ścianek jest naturalnym efektem działania urządzenia
Jest to całkowicie naturalny i prawidłowy objaw fizyczny – im więcej ciepła czynnik zabierze z przechowywanego jedzenia, tym gorętszy stanie się skraplacz na zewnątrz. Wysoka temperatura ścianek zewnętrznych jest więc potwierdzeniem sprawnego przebiegu cyklu termodynamicznego.
Warto dbać o to, aby przestrzeń wokół skraplacza była wolna od kurzu i miała zapewnioną odpowiednią cyrkulację powietrza, co przekłada się na niższe rachunki za prąd. Jeśli tylna kratka jest gorąca, masz pewność, że system prawidłowo wypycha energię cieplną poza komorę chłodniczą.